«اگر چالش میان ایران و آمریکا حل شود و به تبع آن، منازعه با اسرائیل نیز قابل مدیریت باشد، دیگر اساساً تضاد حاد و تعارض خاصی میان ایران و شش کشور خلیجفارس باقی نمیماند که برای حل آن نیازمند فرمول هلسینکی یا پیمان عدم تعرض مجزا باشیم. اینها ابعاد مختلفی است که در بررسی این ایده باید مد نظر قرار داد.»
هدف کلیدی این است که تجربه تقابل نظامی میان ایران و شش کشور حوزه خلیجفارس در جریان جنگ ۴۰ روزه اخیر، دیگر هرگز تکرار نشود و امکان وقوع مجدد پیدا نکند.
تفاوت عمده وضعیت منطقه ما با نظام دوقطبی شرق و غرب در دوران جنگ سرد این است که در آن دوره، بلوک شرق و غرب خودشان واحدهای اصلی شکلدهنده به معادله بودند و فاکتور خارجیِ تأثیرگذاری خارج از آن دو قطب وجود نداشت.
اگر چالش میان ایران و آمریکا حل شود و به تبع آن، منازعه با اسرائیل نیز قابل مدیریت باشد، دیگر اساساً تضاد حاد و تعارض خاصی میان ایران و شش کشور خلیجفارس باقی نمیماند که برای حل آن نیازمند فرمول هلسینکی یا پیمان عدم تعرض مجزا باشیم.
امروز شورای همکاری نمیتواند خارج از ائتلافهای بیرونی خود عمل کند و مناسباتش با تهران همیشه تحتالشعاع روابط ایران و آمریکا و نوع تقابل ایران با اسرائیل خواهد بود. این یک تفاوت بنیادین میان روند خاورمیانه با روند تاریخی هلسینکی است.
کوروش احمدی دیپلمات بازنشسته
